Coğrafi İşaret ve Katmadeğer

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">İstanbul Ticaret Borsası&rsquo;nın d&uuml;zenlediği &ldquo;Borsa Meydanı Sekt&ouml;rler Konuşuyor&rdquo; toplantılarında bu ay, coğrafi işaretler ve katma değer meselesi ele alındı. Toplantıda konuşan Gıda G&uuml;venliği Uzmanı&nbsp;<strong>Prof. Dr. Nevzat</strong>&nbsp;<strong>Artık</strong>, markalaşmanın coğrafi tescilin değerini ortaya &ccedil;ıkaran asıl adım olduğunu belirterek, &ldquo;<em>Tescil elbette &ccedil;ok &ouml;nemlidir. Ancak markalaşmak, coğrafi tescilin değerini ortaya &ccedil;ıkaran asıl adımdır. Marka yatırımı yoksa coğrafi işaret almanın anlamı olmuyor. &Uuml;r&uuml;n katma değer kazanmıyor, hatta taklitleri artıyor&rdquo;&nbsp;</em>dedi.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">Online olarak ger&ccedil;ekleştirilen ve a&ccedil;ılış konuşmasını İstanbul Ticaret Borsası Meclis Başkanı&nbsp;<strong>Ahmet B&uuml;lent Kasap</strong>, moderat&ouml;rl&uuml;ğ&uuml;n&uuml; ise&nbsp;Gazeteci&nbsp;<strong>Celal Toprak</strong>&rsquo;ın&nbsp;yaptığı toplantıya, TPE Coğrafi İşaretler Dairesi Başkanı<em>&nbsp;</em><strong>Hakan Kızıltepe,</strong>&nbsp;<em>Gıda G&uuml;venliği Uzmanı&nbsp;<strong>Prof. Dr. Nevzat Artık,</strong>&nbsp;Anzer Ballık&ouml;y Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı&nbsp;<strong>Osman Civelek</strong></em><strong><em>&nbsp;</em></strong>ve<strong><em>&nbsp;</em></strong><em>Geleneksel &Uuml;r&uuml;nler ve Coğrafi İşaretler Derneği Başkanı&nbsp;<strong>Huriye &Ouml;zener&nbsp;</strong>konuşmacı olarak katıldı. Ayrıca&nbsp;</em>Y&Uuml;CİTA Başkanı&nbsp;<strong>Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu</strong>&nbsp;da toplantıya video mesaj yoluyla katılarak coğrafi işaretlerde y&ouml;netişim konusunun &ouml;nemine dikkat &ccedil;ekti.<strong>&nbsp;Tekelioğlu</strong>, &ldquo;<em>T&uuml;rkiye&rsquo;de coğrafi işaretli &uuml;r&uuml;nlerin b&uuml;y&uuml;k b&ouml;l&uuml;m&uuml; ne yazık ki beklenen katma değeri &uuml;retemiyor. Bug&uuml;n 1.788 tescilli &uuml;r&uuml;n&uuml;m&uuml;z var; ancak ger&ccedil;ek anlamda katma değer yaratabilen &uuml;r&uuml;n sayısı 5 ya da en fazla 10 ile sınırlı. Etkin ve s&uuml;rd&uuml;r&uuml;lebilir bir y&ouml;netişim modeli kurulmadan bu alanda ilerleme kaydetmemiz m&uuml;mk&uuml;n değil&rdquo;</em>&nbsp;ifadelerini kullandı.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif"><strong>&ldquo;Sistem Kusursuz İşlemeli &rdquo;</strong></span></span></p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">İstanbul Ticaret Borsası Meclis Başkanı<strong>&nbsp;Ahmet B&uuml;lent Kasap</strong>, toplantının a&ccedil;ılışında yaptığı konuşmada, coğrafi işaretler sisteminde tescil, y&ouml;netişim ile denetim &uuml;&ccedil;l&uuml;s&uuml;n&uuml;n hayati olduğunu belirtti.&nbsp;<strong>Kasap</strong>,&nbsp;<em>&ldquo;Coğrafi işaretin, bir &uuml;r&uuml;ne katma değer sağlaması i&ccedil;in, bu &uuml;&ccedil;l&uuml; sistemin kusursuz işlemesi gerekmektedir. Avrupa&rsquo;da coğrafi işaretli &uuml;r&uuml;nlerin denetimi belli temeller &uuml;zerine kurulu. Bizde ise sistem hen&uuml;z tam oturmuş değil. Bu nedenle bir&ccedil;ok &uuml;r&uuml;nde katma değer sınırlı yansıyor. Coğrafi işaret tescili, yalnızca &uuml;r&uuml;n&uuml;n kimliğine eklenen bir unvan olarak kalabiliyor&rdquo;&nbsp;</em>dedi.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif"><strong>&ldquo;Coğrafi İşaretli &Uuml;r&uuml;nlerin Ticarileştirilmesine Odaklandık&rdquo;</strong></span></span></p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">Son 2-3 yıldır AB tescil başvurularına teknik destek verdiklerini ifade eden TPE Coğrafi İşaretler Dairesi Başkanı<em>&nbsp;</em><strong>Hakan Kızıltepe</strong>,&nbsp;<em>&ldquo;Avrupa Birliği mevzuatına uyum kapsamında 23 başvurunun tescili i&ccedil;in teknik destek sağladık. AB tescili, yalnızca ihracatı artırmakla kalmıyor, &uuml;r&uuml;nlere uluslararası bilinirlik ve g&uuml;&ccedil;l&uuml; bir koruma sağlıyor. Biz TPE olarak sadece tescile odaklanan dar bir yaklaşımın &ouml;tesine ge&ccedil;erek markalaşma, katma değer &uuml;retimi ve ticari b&uuml;y&uuml;meye odaklanıyoruz. Ayrıca t&uuml;m okullarda gen&ccedil;lere y&ouml;nelik kapsamlı bir coğrafi işaret eğitim programı hazırlıyoruz&rdquo;&nbsp;</em>dedi.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">&ldquo;<strong>Tesciller Revize Edilebilmeli&rdquo;</strong></span></span></p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">Coğrafi işaretleri, ge&ccedil;mişin geleceğe taşınması olarak nitelendiren Gıda G&uuml;venliği Uzmanı<strong>&nbsp;Prof. Dr. Nevzat Artık</strong><em>, &ldquo;Ge&ccedil;mişi geleceğe taşırken geleneksel yapının korunması b&uuml;y&uuml;k &ouml;nemdedir. Ancak tescilli &uuml;r&uuml;nlerin yaklaşık y&uuml;zde 90&rsquo;ı gıda &uuml;r&uuml;nlerinden oluştuğu i&ccedil;in, ge&ccedil;mişte yapılmış bir&ccedil;ok tescilin de bug&uuml;n&uuml;n koşullarına uygun şekilde revize edilmesi gerekiyor. &Uuml;r&uuml;n bileşenlerinin, miktarlarının ve &uuml;retim metotlarının g&uuml;ncel parametrelere g&ouml;re yeniden d&uuml;zenlenmesi, gerektiğinde analiz yapılarak uygun olmayan tescillerin iptal edilmesi şarttır&rdquo;</em>&nbsp;dedi.&nbsp;Her &uuml;r&uuml;n&uuml;n mutlaka bir hik&acirc;yesi olmalıdır diyen&nbsp;<strong>Artık,</strong>&nbsp;&ldquo;<em>Markalaşmanın en &ouml;nemli ayaklarından biri, &uuml;r&uuml;n&uuml;n hik&acirc;yesidir. Biz her &uuml;r&uuml;n&uuml;n hik&acirc;yesini yazarak, kimliğini g&uuml;&ccedil;lendirmeli ve katma değerini ortaya &ccedil;ıkarmalıyız&rdquo;&nbsp;</em>dedi.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif"><strong>&ldquo;Sahte Satışların 10 Kat Arttığına Şahit Olduk&rdquo;</strong></span></span></p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif">Coğrafi işaret alındıktan sonra asıl meselenin &uuml;r&uuml;n&uuml; korumak olduğunu hatırlatan&nbsp;<em>Anzer Ballık&ouml;y Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı&nbsp;<strong>Osman Civelek,&nbsp;</strong>&ldquo;</em><em>&Uuml;r&uuml;n&uuml;, markayı korumak ger&ccedil;ekten &ccedil;ok zor bir s&uuml;re&ccedil;tir. Coğrafi işaret alındıktan sonra sahte satışların on kat arttığına şahit olduk. Bu durumu engellemek i&ccedil;in denetimlerin daha etkin hale getirilmesi gerekmektedir. Bizler, coğrafi işaret logosuz sahte Anzer ballarını piyasadan toplatarak, bu değerli &uuml;r&uuml;n&uuml;n ger&ccedil;ek kimliğini korumaya &ccedil;alışıyoruz. Sahte &uuml;r&uuml;nler bu değerli ve geleneksel &uuml;r&uuml;n&uuml; k&uuml;&ccedil;&uuml;ltmekte, hem &uuml;reticiye hem de t&uuml;keticiye zarar vermektedir. Coğrafi işaret ve etkin denetim s&uuml;re&ccedil;leri, bu t&uuml;r haksız rekabeti ortadan kaldırmak i&ccedil;in kritik &ouml;neme sahiptir&rdquo;</em>&nbsp;dedi.</span></span></p> <p style="text-align:justify">&nbsp;</p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif"><strong>&ldquo;Coğrafi İşaretli &Uuml;r&uuml;nlere Tarımsal Destek Verilmeli&rdquo;</strong></span></span></p> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px"><span style="font-family:Arial,Helvetica,sans-serif"><em>Toplantıda konuşan Geleneksel &Uuml;r&uuml;nler ve Coğrafi İşaretler Derneği Başkanı&nbsp;<strong>Huriye &Ouml;zener&nbsp;</strong>&ldquo;M</em><em>arkalaşma olmadan hi&ccedil;bir &uuml;r&uuml;n&uuml; katma değerli satmamız m&uuml;mk&uuml;n değildir. Bu nedenle &uuml;reticilerimizin &uuml;r&uuml;nlerinin hik&acirc;yesini bilmeleri ve bunu doğru şekilde anlatmaları b&uuml;y&uuml;k &ouml;nem taşıyor. AB&rsquo;de coğrafi işaret konusunda t&uuml;ketici bilinci daha y&uuml;ksektir. Geldiğimiz noktada &uuml;lkemiz coğrafi işaretler alanında &ccedil;ok &ouml;nemli ve anlamlı adımlar attı. Ancak denetim konusunda h&acirc;l&acirc; eksiklerimiz var. Bug&uuml;n itibarıyla Avrupa Birliği&rsquo;nde tescilli 43 &uuml;r&uuml;n&uuml;m&uuml;z bulunuyor. Bu gurur verici tabloyu g&uuml;&ccedil;lendirmek i&ccedil;in coğrafi işaretli &uuml;r&uuml;nleri &uuml;reten &uuml;reticilerimizin desteklenmesi gerekir</em>&rdquo; dedi.</span></span></p>